Ta torebka, marynarka, ani te buty! Choćby nie wiem jak były drogie, to nie, one nie są Twoją inwestycją! Tak wiele razy spotkałam się z tym hasłem w kobiecej prasie, że mam na nie prawdziwe uczulenie. Wmawianie kobietom takich głupot powinno być karalne, bo jest moim zdaniem dużo bardziej szkodliwe niż mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka.
Czym w takim razie jest inwestycja?
Jest to świadome działanie polegające na tym, że przeznaczamy swoje pieniądze, czas lub inne zasoby po to by uzyskać w przyszłości z nich zwrot w postaci zysku. Oczywiście większość inwestycji wiąże się z ryzykiem i nikt nam tego zysku nie zagwarantuje, ale jeśli kupujemy coś, co na 100% straci z czasem na wartości i nie odzyskamy nawet tego co "włożyliśmy" to nie możemy mówić o inwestycji. Jest to zwyczajna konsumpcja.
Wszystkim osobom, które oburzone zaczną mówić o statusie czy podziwie, który zyskujemy odpowiednio drogim ubraniem czy gadżetem polecam zapoznać się z badaniami, które jasno pokazują, że to bzdura. Jadąc drogim samochodem nikt nie pomyśli o nas, że na pewno jesteśmy świetnymi ludźmi, którzy osiągnęli w życiu prawdziwy sukces. Ewentualnie jeśli ktoś w ogóle zwróci na nas uwagę to najprędzej zacznie sobie wyobrażać samego siebie na miejscu kierowcy.
Edukacja finansowa a właściwie jej brak
Winę za to ponosi moim zdaniem szkoła, a dokładniej to, że nie uczymy dzieci w żaden sposób zarządzać finansami. Mało tego bardzo często nie rozmawiamy z nimi nawet o pieniądzach, bo to przecież sprawy dorosłych. Większość rodziców ogranicza się do wręczenia kieszonkowego, ewentualnie odebrania go za złe zachowanie. A szkoda, bo nie są to moim zdaniem na tyle trudne sprawy by już kilkunastolatek nie mógł zrozumieć i ogarnąć podstawowych pojęć związanych z oszczędzaniem i inwestowaniem pieniędzy.
W co zatem inwestować?
To temat rzeka i nie chciałabym w tak podstawowym wpisie rozwodzić się nad wszystkimi możliwymi opcjami, bo jest tego naprawdę sporo! W Polsce jak wszyscy wiemy niezwykle popularne jest inwestowanie w nieruchomości (ja osobiście nie jestem jego fanką, ale może o tym napiszę w innym wpisie). Dużą popularnością w ostatnim czasie cieszy się też złoto i kryptowaluty. Podstawą są akcje i obligacje, a w dzisiejszych czasach znacznie prostsze i bardziej przystępne ETFy. Do wyboru mamy jeszcze fundusze inwestycyjne, o których pewnie słyszałaś nie raz w swoim banku, które usilnie próbują nam je sprzedać przy każdej okazji, ale od nich najlepiej trzymać się z daleka, bo obciążone są wysokimi kosztami. W ostateczności nawet konto oszczędnościowe czy lokata (o ile znajdziesz te atrakcyjnie oprocentowane czyli zapewne w jakiejś ograniczonej czasowo promocji) mogą być traktowane jak inwestycja.
Od czego zacząć?
Jeśli dopiero zaczynasz inwestować to pierwszą rzeczą, o której powinnaś pomyśleć jest spłata ewentualnych długów. Nie mówię tu o kredycie hipotecznym, ale wszelkich ratach, odroczonych płatnościach czy kartach kredytowych, z których korzystasz. Jeśli nic takiego nie masz to super! Masz już pierwszy krok za sobą i możesz przejść do zgromadzenia poduszki bezpieczeństwa. To taka suma oszczędności, która pozwoli Ci przeżyć przez kilka miesięcy, gdybyś nagle przestała zarabiać. Zwykle mówi się o 6- krotności miesięcznych wydatków, ale ja ze swoją minimalną skłonnością do ryzyka skłaniałabym się nawet do 10- czy 12- krotności. Taką poduszkę najlepiej trzymać w bezpiecznych aktywach - obligacjach skarbowych albo korzystnie oprocentowanym koncie oszczędnościowym. I dopiero teraz po spełnieniu tych 2 warunków (brak długów i poduszka) możemy zacząć inwestować.
W Polsce w pierwszej kolejności warto postawić na jedno z antypodatkowych rozwiązań - IKE, OIPE lub IKZE. Czyli takich form oszczędzania na przyszłą emeryturę, które są zwolnione z podatku Belki. Ja polecam zacząć od IKE, które jest bardziej opłacalne od IKZE, a mniej ograniczone niż OIPE. W przypadku IKE możemy postawić na bezpieczne inwestowanie w Obligacje Skarbowe albo bardziej ryzykowne, ale co za tym idzie potencjalnie też bardziej zyskowne, inwestowanie na rachunku maklerskim, gdzie możemy kupować akcje, obligacje notowane na giełdzie czy ETFy. Wbrew pozorom nie jest to aż tak skomplikowane jak mogłoby się wydawać, ale o tym napiszę oddzielny wpis.
A co z tą drogą torebką?
No właśnie, czy ona na pewno nie może być inwestycją? Jeśli planujesz jej używać to nie! Szansa, że używaną torebkę sprzedasz po jakimś czasie za sumę większą niż zapłaciłaś (doliczając w to inflację) jest znikoma, choć oczywiście mam świadomość, że są takie torebki na których zarabiać można. Ale zwykle osoby, które o tym myślą takiej torebki nigdy nie używają, tylko przechowują w bezpiecznym miejscu.
Czy zatem masz nigdy nie kupić sobie tej wymarzonej torebki czy pary butów? Absolutnie nie :) Tylko po pierwsze nie traktuj tego jako inwestycję, a zwyczajny zakup. A po drugie zastanów się dobrze dlaczego tak bardzo ją chcesz i czy w rzeczywistości nie chodzi o zupełnie inną potrzebę (np. uznania w oczach innych osób czy podniesienia swojego poczucia własnej wartości), którą chcesz zaspokoić? Przede wszystkim jednak dobrze policz czy aby na pewno na ten zakup Cię stać. I pomyśl czy tej kwoty nie wolałabyś jednak odłożyć na poduszkę bezpieczeństwa czy zainwestować i cieszyć się spokojem lub możliwościami, których konsumpcja na pewno Ci nie da?
Buziaki,
TFC